من این سؤالها را از دیپ سیک deepseek  پرسیدم و اینهم پاسخ دیپ سیک:نام «افغان» تحمیلی نیست، اما «برچسپ بیرونی» استآیا نام افغانستان را انگلیسها (مونت ستیوارت الفونستون) بالای این سرزمین تحمیل کرده است؟واژهٔ «افغان» برای نخستین بار توسط همسایگان فارسی زبان، ترک تبارها و عربها بکار رفته است. در منابع کهن فارسی (مثلاًً حدود العالم، تأریخ بیهقی، و تواریخ گورکانی) و حتی منابع عربی (مانند المسعودی) از «افغان» یا «افغانان» یاد شده است. این واژه بمعنای «با زور و اجبار» نبود، بلکه یک برچسپ بیرونی (exonym) بود که دیگران بر این قوم نهاده بودند. چنین پدیده ئی در سراسر جهان رایج است (مثلاًً آلمانیها خود...

موږ (د آرین پښت ) هیڅکله په ځان نوم نه دی ایښی؛ دا نور دي چې د دغه پښت میړانې ته ګوته په غاښ او بیا یې ورته « آپه ګان » ستر میړني ولس نوم ورکړی او بیا د عربو او عجمو په خوله دغو افغانانو د خپل افغانیت ثبوت په ریښتیا هم ورکړی!
په ۱۸۳۹م. کې سره له دې چې د هندوستان (د سرو مرغۍ ) د انګریز په ولکه کی وه، خو د آسیا په زړه کې لا د آزادۍ او بهادرۍ وینه په جوش وه او انګریز په دې پوهېد چې دغه زړه ټولې آسیا او په تېره هندوستان ته د آزادي ژوند وربخښي. دوی ته په دې هکله د افغان- انګلیس د لومړۍ جګړې ناکام یرغل هم د عبرت درس و، نو په دې کال یې په بربنډه توګه زموږ پر وطن یو ځل بیا د بلوسېدو هڅی پيل کړی. د...

هدف چیست و چه اهمیتی برای دو طرف دارد؟در دیپلماسی یک ضرب المثل قدیمی وجود دارد: «دوست یا دشمن دائمی وجود ندارد، تنها منافع دائمی وجود دارند.» به نظر میرسد روسیه در حال اثبات این گفته است. اتحاد جماهیر شوروی سابق ۱۰ سال زمان و ۱۵ هزار جان را صرف تلاش برای شکست مجاهدین افغان کرد. طالبان وارثان ایدئولوژیک آنان استند و چهارشنبه گذشته، جانشینان آنها در مسکو نشستند و یک توافقنامه نظامی امضأ کردند. اما دقیقاً چه چیزی امضأ شد؟ صادقانه بگویم، ما کاملاًً نمیدانیم؛ چرا که نه مسکو و نه کابل جزئیات آنرا منتشر کردند. آنچه میدانیم این است: ملا محمد یعقوب مجاهد، وزیر دفاع طالبان، به مسکو پرواز کرد، روسیه ...

 در اوضاع واحوال کنونی که وطن ما افغانستان نیازمند گذار به قانونیت، عدالت و حاکمیت قانون بوده و مسالۀ شناسائی ملی و بین المللی ما وابسته به احیای قانون اساسی میباشد و طبق رسوم گذشتۀ تأریخی مرجع تصویب قانون کبیر ملی جرگه کبیر ملی پذیرفته شده است. روی این ملحوظ نگاشته خود را با نیاز روز وفق داده و اینک درمعرض خوانش آگاهان و تأریخپژوهان قرار میدهم                              آغاز سخنجِرگه ها در ساختار سیاسی،اجتماعی و قانونگذاری افغانستان از ازمنه قدیم به اینسو جایگاه و مقام شامخی را احراز داشته است،بنابر سنتی بودن کشور هنوزهم به باز شناختی ماهیت،اهداف و عملکرد جِرگه ها نیاز مبرم بوده و روند ...

مجیب الرحمن رحیمی، که بعنوان یکی از نظریه پردازان پیشگام گروه تاجیکان ضد افغان و ضد افغانستان شناخته میشود به تأریخ چهارم می همین سال در فیسبوک خود زیرعنوان "دولت ملی در افغانستان چه وقت تأسیس شد؟" مینویسد که "که دولت ملی پسااستعماری با کسب استقلال و ورود به نظم جهانی استوار بر دولتهای ملی از ۱۹۱۹ آغاز میگردد." در همین نوشته از قول امین فرهنگ مینویسد که: "قبل از دوران امان الله خان در افغانستان دولتها و حکومتهای خاندانی و قبیله ئی وجود داشتند و نمیتوان به آنها به معنای امروز، دولت گفت. بعد از کسب استقلال و دولت امانی افغانستان صاحب دولت ملی شد." به همین منوال عبدالخالق لعلزاد مدعی است که وا...

خاطرهٔ معمار افغانستان نوین را گرامی میداریمشاه امان الله خان در ۲۵ اپریل ۱۹۶۰ در زوریخ سوئیس در گذشت. امیر امان الله خان مشهور به غازی امان الله خان فرزند سوم امیرحبیب الله خان و نواسۀ امیرعبدالرحمان خان و نبیرۀ امیردوست محمد خان از دودمان بارکزائی بود. وی در اول ماه جون ۱۸۸۲ تقویم مشترک در پغمان کابل به دنیا آمد.  امان الله در لیسۀ افسری آموزش دید و با اردو ارتباط نزدیک داشت. وی پس از کشته شدن پدرش حبیب الله خان در ۲۸ فبروری ۱۹۱۹ت.م به قدرت رسید.وی در سال ۱۹۱۹ تقویم مشترک، به تشویق و حمایت آزادی خواهان هندوستان،  برای آزادی سرزمینهای از دست رفتۀ افغانان از چنگال استعمار برطانیه سومین جنگ...

موضوع خط دیورند در این روزها یکبار دیگر بنابر ابراز نظر محمد محقق در مورد خط دیورند و تائید نظر او توسط یک تعداد همفکران او، در رسانه ها گرم و داغ است و یکعده از هموطنان از من تقاضا کرده اند تا در مورد نظر بدهم. به همین منظور سؤالاتی را که در طول چندین سال توسط  خواننده گان فیسبوک طرح شده بود و پاسخهای خود را به این سؤالات در اینجا درج میکنیم.سؤال اول:خط دیورند توسط کدام اشخاص در کجا و در چه زمان عقد شد؟جواب سؤال اول:معاهده دیورند بتأریخ ۱۲ نوامبر ۱۸۹۳ ت.م،  میان امیر عبدالرحمن خان و سر هنری مورتمر دیورند، وزیر خارجه دولت هند برطانوی در کابل به امضأ رسید. سؤال دوم:هدف این معاهده چه بود؟ جواب...

با احترام به پیشنهاد محترم قیس کبیر متصدی وبسایت افغان جرمن-آنلاین خودرا ناگزیر میدانم به سؤالات شخص مجهول الهویه ن جلیلزاد که در جای دیگر زیر عنوان لمبه رنگریز مینویسد و جای دیگر زیر نام ناصر ختیځ از پشت پرده سؤال میکند به ترتیب آتی پاسخ دهم:سؤال اول:اگر ۱۷۰۹ سال استقلال افغانستان است، کدام معاهدۀ بین المللی این استقلال را به رسمیت شناخته؟ نام آن معاهده، طرفین آن و تأریخ امضأیش را بگوئید، ذکر کنید.جواب سؤال اول:این شخص آنقدر از تأریخ بیخبر است که نمیداند ۳۱۷ سال قبل حتی کشور امریکا موجود نبود و کشورهای دولت-ملت اروپائی تازه شکل میگرفتند و پدیده یی بنام جامعهٔ بین المللی و "معاهدۀ بین المل...