چې کله سترسکندر له میلاده مخکې په کال ۳۲۹ کې په ننني افغانستان  کې د بیسوس په تعقیب پسې شمالي هندوکُش ته واوښت، په سیمه کې د محلي خلکو او مشرانو له خوا د سخت مقاومت سره مخامخ شو. که څه هم په سیمه کې کوم منظم او متحد محلي دولت وجود ندرلود، مګر د باختر او د سُغدیانا ځایي مشرانو هر یوه خپلې قومي وسلوال جنګیالي درلودل، کوم چې دوامداره یې په مقدوني قواوو خپلې ګریلایي حملې جاري ساتلې. له بلې خوا چې کله بسوس پوه شو چې سکندر یې په تعقیب پسې روان دی، نو دی هم د خپلو پلویانو سره د آمو (آکسوس) د سیند شمالي خواته ته تیر شو او شاته یې ټول زراعتي محصولات، کشتۍ او وسایل له منځه یووړل. ددې لپاره چې سکندر د بس...

سریزه درنو دوستانو، مشرانو او دقرمنو وطنوالو السلام علیکم.سره له دې چې د خوشحالی ورځ او اختر نه لرو، وطن مو ورځ په ورځ د تېارې او له لاسه وتلو په حال کې او خلک مو د نفاق، بیوزلي او سربدالی په حال کې دي، هره ورځ جنازې او هدېرې دي، خو بیا هم (بنابرعرف دیرین )داخترمبارکی وایم. هیڅوک نشته چې د مکار دښمن اصلی موخه بربنډه او دا سپېره هلمندی، وردګی او کندهاری ځوانان پوه کړی. دوې هم خپل ژوند له لاسه ورکوي او هم یې د دښمن لپاره لار هواره کړې چې زموږ معادن، واخان، د کونړ سیند او جغرافیه تر واک لاندې راولي. د انګزیز مولود له ۲۰۱۷ او ۲۰۱۸ د قبایلو خود ارادیت ختم کړ او مشلایی یې ورباندی راوسته، دا دی اوس د...

به سلسلهٔ افشای اغلاط مشهور تأریخی چند روز قبل ۲۱ مارچ و روز اول ماه حمل سال ۱۴۰۵ هجری شمسی یا "نوروز"  سال نو بود. اگر به مطبوعات جهانی گوش دهید، به یونسکو، به اعلامیه های رسمی کشورهای غربی- همه این روز را به ایران و فارس نسبت میدهند و هیچکس بیاد نمیآورد که مکان اصلی این پدیدهٔ فرهنگی سرزمین ایران امروزی و فارس نبوده بلکه مهد اصلی آن، بلخ و شمال افغانستان است. بنابرآن یکی از اغلاط مشهور تأریخی همچنان دنیای فرهنگ، علوم اجتماعی و بشری همچنان ادامه دارد. کلمهٔ نوروز، از نظر آوانویسی "nōgrōz "(معادل آنچه در تاجیکستان تلفظ میشود) بوده و برگرفته از زبان اوستائی است. مؤرخان، معادل اوستائی آنرا n...

من با رژیم آخوندی ایران هیچ توافق فکری ندارم! اما دفاع جانانهٔ ایران در برابر تجاوز صهیونیزم و امپریالیزم خونخوار؛ دفاع از تمام جهان روبه انکشاف، جهان عرب بخصوص ملت فلسطین، تمام ممالک جنوب گیتی و بشریت مترقی است!
پاسخ 30 کشوری است که در هشتاد سال گذشته از جانب امریکا بمباران. اشغال، تحریم اقتصادی، محاصره بحری، و موجب تجاوز قرار گرفته اند.
پاسخ فلسطین، مصر، تونس، لیبیا، اوگاندا، سوریه، اردن، لبنان، عراق، یمن، سودان، قطر و ایران است که در 75 سال اخیر مورد تجاوز، بمباران، اشغال، توطئه، و ترور دولت اسراییل قرار گرفته اند.
اگر کشوری در شرق میانه تاکنون مورد حمله اسراییل قرار نگرفته یگانه دلیل آن...

۱- ځمکه:پخوا تردي، چی د انسان د پیدایښت او بیا د یو متمدن انسان په اړه خبری وکړو، غوره به وي چې په لنډه توګه د ځمکې د پیدایښت په تړاو هم وغږیږو.
د ځمکي د پیدایښت به برخه کې له پخوانه ډول ډول انګیرنې اوګروېږنې تر سترګو شوي دی چې ګڼو چغرافیه پیژندونکو، فزیک پوهانو او ستورو پيژندونکو په دی برخه کې خپل فکرونه اواندونه ډاګیزه کړیدي.
یو فرانسوي ریاضي پوه لاپلاس Laplace (۱۷۴۹-۱۸۲۷) په دې اند وو، چې په سرکې لمریزه منظومه د وریځې ډېرۍ ته ورته وه او د یوه ډېر چټک حرکت او خوځښت له امله په یوې اورینې ټوټې بدله شوه ، چې په پاې کې له مرکز نه د لرې کیدو به وسېله ترې یو شمېر ټوټې بېلې شوې.
ځمکه د نه...

لیکوال: روښان خادماکتوبر۱۹/۲۰۲۴ تورونتو

په ۱۹ پړې کی په اسیا کی د دووسترواستعماری قدرتونورقابت د ( لوي لوبی) یا په نوم شهرت لری او ډیرو مورخینو پری هر اړخیزی لیکنی هم کړی دی ، دا لوبه په منځنې اسیا کی د افغانستان ، فارس ، او تبت د مناطقو د کنترول په خاطر د دوواستعماری طاقتونو روسیی اوانګلیس ترمنځه پیل شوه . دواړه هیوادونه یودبل نه ډاریدل چې مبادا دبل د نفوذ ساحی ته ورداخل شی ، روسانو په مرکزی اسیا کی د خپل نفوذ دمیخونو په تینګولواوعمیقیدو کارکاوه خوانګلیس ډاریده چې مبادا برطانوی هند ته خطرمتوجه کړی بالمقابل روسانود انګلیس د پرمختګ څخه ډاردرلود چې د منځنې آسیا هیوادونوته ونه رسیږی ، دغه...

در ساعاتی قبل از طلوع آفتاب دو روز قبل، قدرتمندترین نیروی بحری روی زمین کاری را انجام داد که در دهه ها انجام نداده بود. عقب نشینی کرد، نه بعنوان یک مانور تاکتیکی، بلکه بعنوان یک عقب نشینی کامل، و گروه های تهاجمی ناو طیاره بردار خود را صدها کیلومتر از خط ساحلی دشمن خود، گذرگاه هرمز، عقب کشید. گذرگاه هرمز، ارزشمندترین پهنۀ آبی روی کره زمین که ۲۰ درصد از نفت جهان از آن عبور میکند، اکنون عملاً به یک منطقۀ مورد مناقشه تبدیل شده است. و برای اولینبار در یک نسل، سؤال این نیست که آیا آمریکا میتواند در اینجا در یک جنگ پیروز شود یا خیر. سؤال این است که آیا میتواند راهی برای پایان دادن به آن پیدا کند یا ...

سریزهپاچا امان الله واک ته د رسیدو سره سم، د انګریزانو سره خپل حساب تصفیه او هغوی ته یې وویل چې نور نو دافغانستان په چارو کی هیڅ ډول لاسوهنه نشي کولای. ورپسې یې  د ولسونو خیر- ښیګڼه عمرانی چارې، دتعلیم وده، ملی رفاه، نړیوال حیثیت، ملی غرور او نورو مادي او معنوي چارو باندې کار پیل کړ. افغانستان له نن څخه یو سل او شپږکاله کاله مخکې، یعنې په کال ۱۹۱۹م کې د غازي امان الله خان په مشري دمعاصر ژوند په لویه لاره کې قدم کېښود. په هیواد کې ګڼ شمیر اصلاحات، لوی ریفورمونه او ملي شعور کې ژور بدلون راغی. د هیواد نجونو ته دتحصیل زمینه برابره شوه، د افغانستان ښځې له خپلو حقه حقوقو څخه خبرې شوې، اداري بنسټونه...